Niniejszy serwis wykorzystuje pliki cookie. Korzystanie z serwisu oznacza akceptację tego stanu rzeczy.

Sorbonne Université

Romantyczność. Literatura i sztuki piękne

Cykl wykładów dla studentów Faculté des Lettres, Sorbonne Université, Centre de civilisation polonaise, Paryż
Wykłady organizowane online, na platformie Zoom, w wyjątkowych przypadkach stacjonarnie


Wykłady prowadzi zespół Muzealnego Centrum Edukacji Szkolnej Muzeum Narodowego w Warszawie: Urszula Król, historyk sztuki, kustosz; Bożena Pysiewicz, historyk sztuki, kustosz; Edyta Rubka-Kostyra, archeolog, adiunkt.

Osoby zainteresowane uczestnictwem w spotkaniach prosimy o zgłoszenia mailowe


12 października / wtorek / 15.30 / stacjonarnie
Anna Bilińska – artystka niezłomna / Edyta Rubka-Kostyra

Anna Bilińska to jedna z najbardziej interesujących polskich malarek, marzycielka obdarzona silną osobowością. Tworzyła portrety, pejzaże, sceny rodzajowe. Odniosła niekwestionowany sukces. Prezentowała obrazy na wystawach w Paryżu, Monachium, Londynie, Berlinie, była wielokrotnie nagradzana. Mimo to od wielu dziesięcioleci pozostaje postacią mało znaną. Trafnie ujął  to Antoni Bohdanowicz, mąż artystki, autor jej pierwszej monografii: „To dziwne jednak, jak o niej nic się nie wie. A wisi tam, gdzie Matejko, gdzie Brandt, Chełmoński”. Proponujemy ponowne odkrycie twórczości Bilińskiej. Omówimy jej pierwsze, młodzieńcze obrazy oraz prace powstałe w okresie studiów w Paryżu, w końcu – dzieła pokazywane na najważniejszych wystawach europejskich i malowane na zamówienie znanych kolekcjonerów.

12 października / wtorek / 17.00 / stacjonarnie, po francusku
Legenda napoleońska w malarstwie polskim XIX wieku / Urszula Król

Napoleon Bonaparte był jednym z ważniejszych bohaterów polskiej literatury i sztuki w XIX wieku. Wojny napoleońskie, udział w nich Polaków, związane z nimi nadzieje na odzyskaniem niepodległości i postać Cesarza Francuzów, przez dziesięciolecia pobudzały do dyskusji, wypowiedzi literackich i artystycznych. Temat wojen napoleońskich i roli Napoleona był również obecny w dziełach powstających w kręgu Wielkiej Emigracji. Oglądając dzieła ze zbiorów Muzeum Narodowego w Warszawie zastanowimy się jakie wątki napoleońskie były najpopularniejsze w sztuce polskiej XIX wieku.

13 października / środa / 8.30 / stacjonarnie
Muzeum Narodowe w Warszawie – historia niezwykłej instytucji i kolekcji / Bożena Pysiewicz, Urszula Król
Muzeum Narodowe w Warszawie szczyci się nie tylko wspaniałą i różnorodną kolekcją, ale również bardzo interesującą historią. Wykład będzie okazją do opowiedzenia o oryginalności warszawskich zbiorów i przybliżenia historii instytucji. Wspólnie zastanowimy się, czy warszawskie muzeum może być dobrym miejscem do poznania sztuki romantyzmu i historii Wielkiej Emigracji.

6 grudnia / poniedziałek / 8.30 / platforma zoom, po francusku
Legenda napoleońska w malarstwie polskim XIX wieku / Urszula Król
Napoleon Bonaparte był jednym z ważniejszych bohaterów polskiej literatury i sztuki w XIX wieku. Wojny napoleońskie, udział w nich Polaków, związane z nimi nadzieje na odzyskaniem niepodległości i postać Cesarza Francuzów, przez dziesięciolecia pobudzały do dyskusji, wypowiedzi literackich i artystycznych. Temat wojen napoleońskich i roli Napoleona był również obecny w dziełach powstających w kręgu Wielkiej Emigracji. Oglądając dzieła ze zbiorów Muzeum Narodowego w Warszawie zastanowimy się jakie wątki napoleońskie były najpopularniejsze w sztuce polskiej XIX wieku.


II semestr – daty i godziny wkrótce

Romantyczna Wiatropolis. Opinogóra Zygmunta Krasińskiego / Bożena Pysiewicz
Romantyczne życie i romantyczna miłość, romantyczna samotność i choroba, sztuka i architektura, poezja i listy, podróże oraz romantyczna śmierć i legenda pośmiertna. Tym wszystkim przesycona jest Opinogóra, w której mieści się dzisiaj Muzeum Romantyzmu związane z rodem Krasińskich. Zygmunt Krasiński otrzymał w prezencie ślubnym ten piękny, neogotycki pałacyk. Był emigrantem z wyboru, który niemal przez całe życie podróżował po Europie. Urodził się i zmarł w Paryżu, znał środowisko Wielkiej Emigracji, jednak to właśnie do Opinogóry przetransportowano jego ciało, aby spoczęło w krypcie grobowej tutejszego kościoła.

Wielka podróż Słowackiego na Wschód / Edyta Rubka-Kostyra
 „Przyjechawszy do katarakty, wzięliśmy na dzień jeden osiołki i ruszyliśmy, objeżdżając Nil, do Nubii (…)”. Juliusz Słowacki, poeta, uczestnik Wielkiej Emigracji, przez wiele lat mieszkający w Paryżu, w latach 1836–1837 odwiedził Egipt, Grecję, Ziemię Świętą, Syrię i Liban.  Porozmawiamy o tym, które z zabytków sztuki i architektury zrobiły na nim największe wrażenie.  

Portret przyjacielski i rodzinny / Urszula Król
Adam Mickiewicz, Fryderyk Chopin, Juliusz Słowacki. Zygmunt Krasiński to kluczowe postacie paryskiego życia Wielkiej Emigracji. Tematem wykładu będą dzieła ze zbiorów MNW związane z osobami należącymi do przyjacielsko-rodzinnego kręgu polskich romantyków.

Wieszcz na pomniku. Dramatyczne konkursy, spory, zniszczenia i rekonstrukcje pomników Adama Mickiewicza / Bożena Pysiewicz
Idea rzeźbiarskiego upamiętnienia Adama Mickiewicza pojawiła się jeszcze za jego życia. Przez lata w wielu miastach ogłaszano konkursy, dyskutowano na temat werdyktów, spierano się i protestowano. Dzieła były niszczone w atmosferze skandalu, a w artykułach ukazywały się ostre wyrazy krytyki. Projekty pomników przygotowywali tak różni artyści, jak Jan Matejko, Cyprian Godebski, Wiktor Brodzki, Antoni Kurzawa, Stanisław Szukalski, Henryk Kuna, Zbigniew Pronaszko czy Stanisław Horno Popławski. Zapraszamy do Warszawy, Poznania, Krakowa, Lwowa, Paryża i Wilna szlakiem pomników Adama Mickiewicza.

Artyści polscy w Paryżu w 1. poł. XIX wieku / Urszula Król
W pierwszej połowie XIX wieku wielu polskich artystów studiowało, pracowało, mieszkało (przez kilka miesięcy lub wiele lat) w Paryżu. Wielu z nich łączyły ścisłe związki z Wielką Emigracją, zwłaszcza ze środowiskiem Hôtel Lambert. Prześledzimy paryskie losy Teofila Kwiatkowskiego, Juliusza Kossaka, Henryka Rodakowskiego, Piotra Michałowskiego i innych malarzy związanych ze stolicą Francji.

Obraz relacji polsko-francuskich w sztuce / Urszula Król
Henryk Walezy na polskim tronie, królowe Maria Ludwika i Maria Kazimiera, rodzina Leszczyńskich, Napoleon, bohaterowie Wielkiej Emigracji – wszystkie te postaci inspirowały polskich i francuskich artystów. W ten sposób powstał bogaty zbiór dzieł opowiadających o związkach francusko-polskich na przestrzeni wieków. Wiele z nich znajduje się w zbiorach Muzeum Narodowego w Warszawie.


Wykłady realizowane w ramach projektu: Romantyczność 2022. Wilno-Warszawa-Paryż.
Zadanie dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach Programu „Kultura inspirująca